طراحی کارخانه مواد شوینده و بهداشتی:

از سال ۱۳۳۰ شوینده های مرکب به شکل پودر در بسته بندی های گوناگون، کم کم وارد ایران شده و در اختیار مردم قرار گرفت. فاب، عنوان نخستین محصول تجاری از این خانواده بود که به بازار ایران راه یافت و پس از آن محصولات مشابه با کیفیت ها و ویژگی های مختلف یکی پس از دیگری در میان اقلام وارداتی کشور قرار گرفت.

 

به مرور زمان مصرف‌کنندگان این مواد بهداشتی، به ویژگی ها و مزایای آن ها واقف شده و مصرف این محصولات بشدت در میان اقشار مختلف جامعه رواجی روزافزون گرفت. تا آن جا که در سال ۱۳۳۸ اولین کارخانه‌ی تولید مواد شوینده و با ظرفیت ۷۵۰ تن در سال تاسیس و مورد بهره برداری قرار گرفت. پس از آن در سراسر کشور واحدهای تولیدی دیگری به تولید و عرضه مواد بهداشتی و شوینده اختصاص یافتند. تا کنون، پنج واحد تولیدی با مجوز شناخته شده و معروف در سطح کشور عزیزمان مشغول به فعالیت می باشد که از این میان سه واحد در شهر تهران، یک واحد در شهر ساوه و یک واحد نیز در شهر قزوین اقدام به تولید پودر می نمایند. این پنج واحد شرکت های پاک وش، پاکسان، تولیپرس، پاکنام و نیکان شیمی می باشند. این کارخانجات دارای ظرفیتهای اسمی آماده بهره برداری در حدود ۸۰۰/۳۴۷ تن در سال می باشند اما بدلیل وجود مشکلاتی از قبیل عدم در دسترس بودن مواد اولیه مورد نیاز، به حداکثر ظرفیت تولید خود نرسیده و تنها با ۵/۴۷ درصد ظرفیت اسمی فعالیت کرده و تولید داشته اند.

بنابراین بدلیل اهمیت بسیار بالای این مواد و جایگاه ویژه آن در زندگی روزمره، لحاظ کردن نکات زیادی به هنگام طراحی سازه، ساخت و یا بازسازی و بهسازی سازه های کارخانجات تولیدی و یا مرتبط با مواد شوینده و بهداشتی مورد نیاز خواهد بود. سالن های تولید و بسته بندی باید ویژگی های مختلفی داشته و در طراحی و ساخت درها، دیوارها، کف ها، زهکشی کف ها، کانالهای فاضلاب و مواردی از این دست لحاظ گردد. علاوه بر این در معماری سالن های تولید باید فضاهای مختلف از جمله فضاهایی جهت عبور ماشین آلات، تردد وسایل حمل و نقل، تردد پرسنل و افراد و نیز فضاهایی برای توسعه آینده در نظر گرفته شود. علاوه بر این، طراحی سالن های فرآوری و تولید از ویژگی های خاصی برخوردار بوده که در نظر گرفتن آن ها هنگام طراحی ها ضروری بنظر می رسد. قسمت دیگری که حائز اهمیت است طراحی و تخصیص انبارها با کاربری های متفاوت است (انبار ملزومات بسته بندی، فرآورده های نهایی، عمومی، مواد شیمیایی، قطعلات و تجهیزات تعمیر و نگهداری ماشین آلات، ضایعات و …). طراحی و ساخت سردخانه ها مورد بعدی بوده که شامل بخش های سرویس دهنده و تاسیسات مورد نیاز آن می باشد. بخش های تاسیساتی نیز شامل آب، روشنایی سالن های تولید و انبارها، تهویه، تاسیسات بخار و هوای فشرده، تجهیزات برق، تعمیرگاه، لوازم ایمنی، تخلیه زباله و ضایعات و حمل و نقل می باشد. بخش های عمومی نیز شامل قسمت های تعویض لباس، سرویس های بهداشتی، حمام ها، اتاق های استراحت، آشپزخانه، دستشویی قبل از ورود به سالن تولید، آزمایشگاه، کنترل پست و سایر موارد عمومی دیگر است.